Impact meten met de Theory of Change
Iedereen heeft het tegenwoordig over impact. Maar wat is impact precies? En wat DOE je dan? Hoe maak je de impact die jij maakt meetbaar en inzichtelijk voor de belangrijkste betrokkenen van je organisatie, zoals je werknemers, klanten en investeerders? Dat gaan we je allemaal haarfijn uitleggen in dit artikel!
Wat is impact
Iedereen maakt impact. Impact is het effect dat je als organisatie hebt op de maatschappij, wat verder gaat dan alleen de winst- en verliesrekening. Het is het verschil dat jouw organisatie maakt in het leven van mensen, gemeenschappen en het milieu, en kan positief of negatief zijn. Positieve impact is bijvoorbeeld het terugdringen van de uitstoot van uitlaatgassen door bedrijven die elektrische auto’s produceren. En negatieve impact is bijvoorbeeld het verstoren van ecosystemen van oceanen door bedrijven die hun afval erin dumpen. Impact is dus een noemer voor het sociale en duurzame resultaat van je organisatie.
Waarom is impact belangrijk?
Impact, duidelijk, maar waarom is het nou zo noodzakelijk om inzichtelijk te maken wat joúw impact precies is? Hierom:
Je stakeholders
Uit onderzoek van de Social Enterprise Monitor (2019) blijkt dat bij meer dan de helft van de sociaal ondernemers hun stakeholders (de belangrijkste betrokkenen van je organisatie) vragen om een impactmeting. Voor bijvoorbeeld financiers en overheden is het belangrijk om te weten wat het maatschappelijke rendement is van de organisatie waar ze mee gaan samenwerken of in willen investeren. Daarnaast is het inzichtelijk maken van je impact ook een goede manier om nieuwe klanten aan te trekken en huidige klanten nog trotser te maken op het feit dat ze met jou samenwerken. Je laat er namelijk aan je klanten mee zien welke positieve duurzame en sociale effecten ze dankzij hun aankoop bij jou realiseren, wat je enorm aantrekkelijk maakt voor klanten die jouw boodschap ook een warm hart toedragen!
Impact geeft sturing en motiveert
Door het meten van je maatschappelijke impact geef je richting aan je organisatie. Het geeft je inzicht of je wel bereikt wat je wil bereiken (zie ook missie en visie), of dat je als organisatie misschien negatieve impact maakt die je graag zou willen verminderen. Aan de andere kant werkt het natuurlijk heel motiverend voor jou en je medewerkers om te zien dat jullie je doelen bereiken en dus echt echt een verschil maken in de wereld!
Impact als onderbouwing van je marketing
Als jij je maatschappelijke impact, uitgedrukt in cijfers en mooie grafiekjes, pasklaar hebt op basis van data en onderzoek, kun je daar transparant over communiceren en heb je altijd een oprecht en ijzersterk verhaal naar de buitenwereld. Op deze manier ondersteun je dus je marketing claims met data!
Impact marketing
We noemden het al, je impact meetbaar maken en dus je marketing ondersteunen met keiharde data. Oftewel, Impact Marketing! Doordat je je marketing communicatie onderbouwt met data heb je je verantwoording op orde en kun je met vol vertrouwen je stakeholders meenemen in je verhaal (zie ook storytelling) en laten zien wat je bereikt hebt. Maar hoe werkt het impact meten nou precies, en hoe hoog zijn de wetenschappelijke eisen? Als je het jezelf maar moeilijk genoeg maakt, word je vanzelf ontmoedigd. Niet nodig, vinden wij bij Ten Stripes, gewoon beginnen! Daarom hebben we een laagdrempelige, maar toch alomvattende tool ontwikkeld die de maatschappelijke impact die jij maakt meetbaar maakt en koppelt aan de Sustainable Development Goals (SDGs) van de Verenigde Naties. Hoe die tool werkt, dat lees je hieronder!
De Theory of Change van Ten Stripes
De Theory of Change is een bestaand model waarmee je op een gestructureerde manier impact kunt denken. Je bepaalt je langetermijndoelen en werkt vervolgens terug om de stappen te bepalen die nodig zijn om in theorie je langetermijndoel, je impact, te realiseren. Dit model dwingt je dus tot het formuleren van een logisch verhaal. En omdat de logica in het verhaal duidelijk is, kun je het onderzoeken en als je het kunt onderzoeken, kun je het kwantificeren.
Het wiel hebben we met de Theory of Change dus niet opnieuw uitgevonden. Maar we hebben het wél dusdanig aangescherpt zodat het perfect werkt om de sociale impact van jouw organisatie te meten!
Aan het bestaande model van de Theory of Change hebben we namelijk samen met onze vrienden van Alexander Impact ‘’SDG’’ en ‘’Stakeholders’’ toegevoegd. Stakeholders omdat we het belangrijk vinden dat het inzichtelijk is op wie je direct impact wilt maken. En SDGs omdat in je marketing kunnen opnemen dat je als organisatie positieve impact maakt op een aantal van de grootste issues van de 21ste eeuw, Impact marketing met een hoofdletter I is!
Werkwijze Theory of Change met Ten Stripes
- SDG: In een strategische sessie kiezen we samen drie focus SDGs waar je relevante en significante impact op maakt.
- Impact: Welke impact wil je precies maken? Dit maken we specifiek door er een impactdoelstelling aan te koppelen.
- Input: Welke input moet je leveren om deze impact te maken? Denk bijvoorbeeld aan kennis, geld, vaardigheden etc.
- Stakeholders: Op wie je direct impact maakt.
- Activiteiten: Wat zijn de concrete activiteiten die je moet ondernemen om de beoogde impact te maken?
- Output: Welke output in cijfers (de harde kant) moet dit opleveren?
- Outcome: Wat is het gewenst effect dat je wil bereiken met de activiteiten (zachte kant).
Vergelijking Theory of Change met het bouwen van een huis
Stel je voor dat je een huis wilt bouwen. Je begint met een blauwdruk (de Theory of Change) waarin je precies schetst hoe alle kamers (activiteiten) met elkaar in verbinding staan, welke materialen (inputs) je nodig hebt en hoe het huis er uiteindelijk uit moet komen te zien (impact).
Blauwdruk / ontwerp
- Je zet op papier wat je uiteindelijk wilt bereiken: je ‘missie’ (bij het huis: genoeg slaapkamers, goede isolatie, energiezuinig).
- Je bedenkt wat je allemaal nodig hebt: geld, mankracht, materialen.
Bouwfases / activiteiten
- In de ‘ruwbouwfase’ leg je de fundering (core processen, productveiligheid).
- In de ‘afbouwfase’ zorg je dat alle kamers worden ingericht (distributie, marketing, kennis verspreiden).
- Je bouwt ook een mooie tuin waar de buren plezier van hebben (zorgdragen voor de omgeving).
Resultaat / output
- Na elke bouwfase kun je meten of je nog op schema ligt (hoeveel kamers af, hoeveel materialen gebruikt).
Effect / outcome
- Je checkt of het huis aan de wensen van de bewoners voldoet: is het comfortabel, praktisch, duurzaam?
Impact
- Op de lange termijn zie je dat mensen in het huis gelukkig wonen, weinig energiekosten hebben, en de buurt er ook beter van wordt (missie geslaagd).
Zo werkt een Theory of Change: je maakt eerst een ‘blauwdruk’ van oorzaken en gevolgen. Vervolgens kijk je continu of je op koers bent, en je stuurt bij als er onderweg iets verandert.
Nadelen van een Theory of Change
Tijdrovend in de voorbereiding
- Een goede Theory of Change kost best wat tijd om op te stellen. Je moet met alle betrokken partijen (stakeholders) om tafel. Dit kan soms vertragend werken.
Risico op té veel detail
- Je kunt verdwalen in alle subdoelen, subactiviteiten en indicatoren. Dat maakt het geheel ingewikkeld en minder praktisch.
Kan flexibiliteit beperken
- Als je alles héél nauwkeurig hebt gepland, is het soms lastiger om snel te schakelen bij onvoorziene gebeurtenissen (bijv. marktverandering of nieuwe technologie).
Gebrek aan draagvlak
- Als medewerkers of partners niet goed begrijpen wáárom ze bepaalde activiteiten moeten doen, kan de Theory of Change een papieren exercitie blijven. Dan is er weinig echte verandering.
Moeilijk meetbaar
- Sommige effecten laten zich moeilijk in cijfers vatten (bijv. sociale cohesie of bewustwording). Dit kan zorgen voor frustratie bij het evalueren.
Kortom: Een Theory of Change is een prachtige routekaart om te zorgen dat je met z’n allen dezelfde kant op werkt. Je moet alleen oppassen dat je niet verzandt in te veel details, dat je voldoende draagvlak hebt en dat je de ‘kaart’ niet ziet als iets dat in steen gebeiteld is. Wil je hier meer over weten of over hoe je een Theory of Change gaandeweg aanpast? Laat het gerust weten!
Een ingevuld voorbeeld van de impact van Ten Stripes
Benieuwd hoe wij invulling geven aan onze impact? Op onze impactpagina vind je een volledig ingevulde Theory of Change voor onze impact doelstelling: De Nieuwe Economie laten groeien!